Cechy topoklimatu miasta
strona w budowie
- Specyficzne cechy klimatu i topoklimatu miasta
- Warstwa graniczna troposfery nad miastem
- Miejska wyspa ciepła
- Cyrkulacja powietrza w mieście
Zdalne Wykłady Klimatologiczne SKP pod tytułem "Klimat miasta a jakość życia mieszkańców".
W dniach od 9 do 29 kwietnia 2026 roku Stowarzyszenie Klimatologów Polskich zorganizowało cykl czterech zdalnych wykładów klimatologicznych pod wspólnym tytułem "Klimat miasta a jakość życia mieszkańców". Wykłady były prowadzone na platformie meet.google.com. Zostały one nagrane i są udostępnione na stronie internetowej Wydziału Nawigacji i Logistyki Lotniczej Akademii Wojskowej w zakładce "Wykłady otwarte" (u doły strony) jako zakładki "Zdalne wykłady klimatologiczne" – https://www.wojsko-polskie.pl/law/popularyzacja-nauki/ oraz zlinkowane poniżej:
9 kwietnia 2026 roku – wykład "Miejska wyspa ciepła - prawdy i mity" przedstawił prof. dr hab. Krzysztof Fortuniak z Instytutu Klimatologii i Hydrologii Uniwersytetu Łódzkiego – klimatolog z ponad 35-letnim doświadczeniem w badaniach klimatu miast ze szczególnym uwzględnieniem miejskiej wyspy ciepła, warunków radiacyjnych i bilansu energetycznego miast, turbulencyjnej wymiany gazów cieplarnianych (CO2, CH4) na obszarach zurbanizowanych oraz modelowania wybranych cech klimatu miast. W swojej prezentacji przedstawił podstawowe ustalenia naukowe dotyczące zjawiska miejskiej wyspy ciepła (MWC). Szczególną uwagę poświęcił różnicom między powierzchniową miejską wyspą ciepła (dotyczącą temperatury radiacyjnej powierzchni) a miejską wyspą ciepła odnoszącą się do temperatury powietrza mierzonej na standardowej wysokości 2 m. Zwrócił uwagę na różnice wartości średnich rocznych i ekstremalnych oraz zmienność dobową MWC, w tym zanikanie różnic temperatury powietrza w dzień. Przedstawił też wpływ warunków meteorologicznych na kształtowanie się tego zjawiska, a także kluczowe mechanizmy i czynniki odpowiedzialne za jego powstawanie.
15 kwietnia 2026 roku – wykład "Zależność klimatu miasta i zanieczyszczenia powietrza od warunków środowiskowych regionu" przedstawiła dr hab. Anita Bokwa z Zakładu Klimatologii Instytutu Geografii i Gospodarki Przestrzennej Uniwersytetu Jagiellońskiego w Krakowie – klimatolog od wielu lat badający klimat miasta i meteorologiczne aspekty zanieczyszczenia powietrza. W swojej prezentacji przedstawiła w jaki sposób rzeźba terenu, obecność zbiorników wodnych i inne cechy środowiska terenu gdzie usytuowane jest dane miasto kształtują warunki klimatu lokalnego miasta, a także zróżnicowanie mikroklimatyczne miasta. Omówiła w jaki sposób oddziaływanie zabudowy miejskiej na klimat lokalny nakłada się na procesy atmosferyczne generowane przez warunki otaczającego regionu jak inwersje temperatury powietrza, bryza jeziorna czy morska itp. Całość tych procesów w znacznym stopniu decyduje o tym czy warunki do rozprzestrzeniania się zanieczyszczeń powietrza powstających w miastach będą korzystne czy nie, a to z kolei jest istotnym czynnikiem kształtującym wielkość stężeń zanieczyszczeń w miastach.
22 kwietnia 2026 roku – wykład "Rola zieleni w kształtowaniu klimatu miasta" przedstawia dr hab. Magdalena Kuchcik z Zakładu Badań Klimatu Instytutu Geografii i Przestrzennego Zagospodarowania PAN, członkini zarządu Towarzystwa Balneologii i Medycyny Fizykalnej badająca klimat miasta, w tym miejska wyspę ciepła, zajmująca sie adaptacją przestrzeni miast i społeczeństwa do zmiany klimatu, bioklimatologią (wpływ pogody i klimatu na człowieka) i klimatem lokalnym (w szczególności miejscowości uzdrowiskowych). W swojej prezentacji omówiła rolę roślinności w bilansie energetycznym, warunki termiczne terenów zieleni w mieście oraz zagadnienia pochłaniania zanieczyszczeń powietrza i redukcji hałasu przez obszary zieleni. Zasygnalizowała zagadnienie właściwości farmakologicznych wybranych zbiorowisk roślinnych oraz wpływu klimatu miasta na alergenność szaty roślinnej. Przedstawiono aktualny problem adaptacji miast do zmiany klimatu z wykorzystaniem rozwiązań opartych na przyrodzie, w których dużą rolę odgrywa roślinność. Wykład zakończyła prezentacją planszowej gry „Osiedle z klimatem”, opracowanej w ramach projektu „Społeczności na rzecz działań w dziedzinie zmian klimatu - Co-Adapt”. Celem gry jest zaangażowanie lokalnych społeczności w podejmowanie działań na rzecz adaptacji ich najbliższego otoczenia do ekstremalnych zjawisk pogodowych.
29 kwietnia 2026 roku wykład "Bioklimat miasta - wpływ środowiska miejskiego na zdrowie i samopoczucie mieszkańców" przedstawiła dr Katarzyna Lindner-Cendrowska z Zakładu Badań Klimatu Instytutu Geografii i Przestrzennego Zagospodarowania PAN w Warszawie, członek International Association for Urban Climate oraz International Society of Biometeorology zajmująca się wpływem pogody i klimatu na zdrowie i samopoczucie człowieka, modelowaniem termofizjologicznym i metodami pomiaru obciążeń cieplnych oraz wpływem zagospodarowania przestrzennego na komfort termiczny mieszkańców miast. W swojej prezentacji omówiła oddziaływanie bodźców atmosferycznych na organizm ludzki w warunkach miejskich. Przedstawiła podstawowe założenia koncepcji bilansu cieplnego człowieka i komfortu termicznego oraz zaprezentowała przykładowe metody badawcze stosowane w biometeorologii urbanistycznej. Szczególną uwagę poświęciła wpływowi geometrii zabudowy na warunki radiacyjne i przepływ powietrza oraz jakie ma to konsekwencje dla warunków odczuwalnych. Przedstawiła również przykłady adaptacji bioklimatycznych stosowanych w miastach w celu poprawy jakości życia mieszkańców.